Gevelbekleding in de tuin: zo geef je schuur, gevel en overkapping een nieuwe look
Je hebt de borders gedaan. De tegels liggen recht, de meubels zijn nieuw, er staat van alles in bloei. En dan sta je er op een zaterdagmiddag naar te kijken en denk je: er klopt nog iets niet. Meestal ligt dat niet aan wat er op de grond gebeurt. Het ligt aan wat erachter staat.
Het vlak dat je nooit meetelt
De achterkant van de schuur. De zijwand van het tuinhuis. De gevel van de uitbouw. De binnenkant van de overkapping waar je onder zit. Dat zijn de grootste oppervlakken in een gemiddelde tuin, en ze zijn bijna altijd het minst aangepakt.
Ze vallen niet op als iets lelijks. Ze vallen op als iets vermoeids. Verweerde beits, gevlekt stucwerk, een schuurwand die ooit groen was en nu vooral grijs. Je oog blijft eraan hangen zonder dat je precies weet waarom.
Planten lossen dat niet op. Een klimplant tegen een verweerde wand blijft een klimplant tegen een verweerde wand.
Bekleden in plaats van schilderen
Schilderen is de reflex. En het werkt, drie jaar lang. Daarna sta je er weer met een schuurmachine en een emmer.
Gevelbekleding werkt anders. Je zet er een nieuwe laag overheen, op een regelwerk, en die laag hoef je niet te onderhouden zoals verf. Composiet en gecoate profielen verkleuren wel iets in de eerste jaren, maar daarna blijven ze stabiel. Geen schilderbeurt meer om de paar zomers.
Voor een schuurwand of tuinhuis is dat het grootste verschil. Niet de look, hoewel die er meteen anders uitziet, maar het feit dat je er daarna vanaf bent.
Wel iets om te weten: je bouwt een paar centimeter op. Staat je schuur vlak tegen de erfgrens of tegen een pad aan, meet dat dan even na voordat je materiaal bestelt.
Waar je buiten op moet letten
Niet elk paneel is een buitenpaneel. Dat klinkt vanzelfsprekend, maar het gaat regelmatig mis omdat het materiaal er hetzelfde uitziet.
Buiten heb je te maken met vorst, uv en water dat achter de bekleding kan lopen. Dus: een uitvoering die daarvoor bedoeld is, gemonteerd op een regelwerk met ventilatieruimte erachter. Die spouw is belangrijker dan mensen denken. Kan de wand niet ademen, dan krijg je op termijn vochtproblemen op de plek waar je ze het laatst ziet.
Voor overdekte plekken ligt het anders. Onder een veranda, in een buitenkeuken of tegen de achterwand van een overkapping heb je geen directe regenbelasting. Daar kun je ook met 3D wandpanelen werken, die met hun reliëf een schaduwlijn geven die je bij vlakke bekleding niet krijgt. Vooral in de avond, met een spot van onderen, wordt dat een heel ander vlak. Zet dat soort panelen alleen niet in weer en wind, want daar zijn ze niet voor gemaakt.
Eén wand is meestal genoeg
Je hoeft niet de hele tuin te bekleden. Dat wordt ook nogal veel.
Kies de wand die je het vaakst ziet vanaf de plek waar je zit. In de meeste tuinen is dat de schuurwand of de zijkant van de uitbouw, precies tegenover de terrastafel. Pak die aan en laat de rest zoals het is. Het contrast tussen die ene verzorgde wand en de rest is geen probleem, dat leest juist als een keuze.
Wat kleur betreft: donker werkt buiten beter dan je verwacht. Antraciet of donkerbruin laat groen scherper uitkomen en maakt een kleine tuin niet kleiner, wat mensen vaak vrezen. Licht hout is vriendelijker, maar vraagt wel meer aandacht qua vervuiling, zeker onder een boom.
Wat het je aan werk kost
Een schuurwand van een meter of vier breed doe je in een lang weekend, als je enigszins handig bent. Het meeste werk zit in het regelwerk waterpas krijgen, niet in het aanbrengen van de panelen zelf.
Gereedschap: een cirkelzaag of decoupeerzaag met fijne tand, een schroefmachine, een lange waterpas en iemand die de andere kant vasthoudt. Dat laatste is geen luxe.
Begin onderaan en werk omhoog, zodat elke volgende rij over de vorige valt en water naar buiten loopt. Houd onderaan een paar centimeter vrij van de grond. Dat voorkomt dat de bekleding vocht uit de bodem optrekt, en dat is precies de plek waar je het pas over drie jaar ziet.
Daarna hoef je er alleen nog maar tegenaan te kijken.
